Trầm cảm sau sinh là gì?
Dấu hiệu của trầm cảm sau khi sinh
Nếu mẹ sau sinh có những biểu hiện sau, cần nghĩ đến nguy cơ bị trầm cảm sau sinh: - Cảm giác buồn và khóc dai dẳng - Ăn không thấy ngon, hoặc không muốn ăn gì cả - Tăng hoặc giảm cân đáng kể - Lo lắng, cáu kỉnh và bồn chồn - Không thể tìm thấy niềm vui hoặc sự thích thú trong cuộc sống - Cảm thấy kiệt sức hoặc không có động lực để làm việc - Mất ngủ - Đột nhiên thấy sợ hãi, không dám ở nhà một mình - Cảm thấy chán nản, tuyệt vọng, tội lỗi hoặc vô giá trị - Có rất ít sự quan tâm tới em bé mới sinh. - Không muốn đi ra ngoài, hoặc không muốn gặp gỡ ai, hạn chế tiếp xúc với người khác.Các loại trầm cảm sau sinh
Dựa vào các dấu hiệu điển hình, các chuyên gia phân chia trầm cảm ở phụ nữ sau sinh thành 3 cấp độ:
Trầm cảm thoáng qua
Cơn buồn thoáng qua sau sinh ảnh hưởng đến 70-85% người mẹ. Tình trạng này thường bắt đầu trong vòng 3 ngày sau khi sinh và có thể kéo dài tới 14 ngày.Các triệu chứng sẽ tự biến mất mà không cần bất cứ sự điều trị nào. Sự hỗ trợ từ gia đình và bạn đời là chìa khóa quan trọng cho việc phục hồi sức khỏe sau sinh.Trầm cảm
Là tình trạng nặng và kéo dài hơn 2 tuần so với cơn buồn thoáng qua . Khoảng 10% người mẹ phải đối mặt trong vòng một vài năm . Nó khởi phát ngay nhưng thường là 2-3 tuần sau khi sinh nở. Có thể kéo dài hàng tháng đến hàng năm hoặc lâu hơn, nếu không được điều trị. Cần được chẩn đoán và chữa trị sớm.Chứng loạn tâm thần (Postpartum psychosis – PPP)
Chỉ ảnh hưởng đến 1/1000 người mẹ và thường khởi phát trong vòng 4 tuần sau khi sinh. Người mẹ mắc PPP suy yếu nhanh và có thể mắc chứng hoang tưởng bộ phận (paranoia), thay đổi tính tình, áo giác, có thể tự làm hại bản thân, em bé của mình hay người khác. Tình trạng này cần ngay lập tức được trị liệu trong bệnh việnNguyên nhân trầm cảm sau sinh ở mẹ bỉm
Không có một nguyên nhân chính xác nào để xác định tại sao bị trầm cảm sau sinh. Bởi đây là một chứng bệnh về tâm lý, tùy thuộc vào thế giới tinh thần của từng người. Do đó sau sinh, có mẹ bị trầm cảm, số khác lại không mắc. Một số nguyên nhân trầm cảm sau sinh chính như:Mất cân bằng hormone trong cơ thể
Sau những giờ đầu sau ca vượt cạn, nồng độ estrogen và progesterone trong cơ thể thai phụ giảm mạnh đột ngột, có thể kéo theo trạng thái trầm cảm. Điều này giống như việc phụ nữ gặp khó chịu, căng thẳng, tâm trạng thất thường trước kỳ kinh nguyệt. Tuy nhiên ở phụ nữ sau khi đẻ, trạng thái này có thể kéo dài và mức độ cao hơn.Tiền sử bệnh trầm cảm
Một số người mắc chứng trầm cảm trước hoặc trong giai đoạn thai kỳ. Một số người đang điều trị trầm cảm trước đó có nguy cơ bị trầm cảm sau sinh cao hơn người khác.Cảm xúc của mẹ mang thai
Mệt mỏi, căng thẳng
Phụ nữ bị căng thẳng trong khoảng thời gian sau khi sinh là do sự kết hợp của những thay đổi trong sinh học, tâm lý. Ngay sau khi sinh con, việc thay đổi trong môi trường và chất dẫn truyền thần kinh nội tiết tố dẫn đến thay đổi tâm trạng. Những thay đổi trong thái độ của các thành viên trong gia đình sau sinh con cũng có thể dẫn đến căng thẳng. Nhiều mẹ bỉm mệt mỏi vô cùng sau khi sinh, họ mất hàng tuần, hàng tháng để hồi phục thể trạng và năng lượng sống. Thời gian hồi phục sau sinh còn kéo dài hơn đối với trường hợp đẻ mổ.Nguyên nhân từ đời sống
Mẹ gặp khó khăn trong thời gian mang thai song không được người thân hỗ trợ, chăm sóc, giúp đỡ. Sự kiện bất ngờ, người thân trong gia đình qua đời, mắc bệnh, thay đổi việc làm, chỗ ở cũng có thể là nguyên nhân.Hậu quả của trầm cảm sau sinh
Những câu chuyện về trầm cảm sau sinh không còn quá xa lạ khi có rất nhiều sự việc không mong muốn xảy ra. Trầm cảm sau sinh có nguy hiểm không? Rất nguy hiểm. Trầm cảm sau sinh kéo dài bao lâu cũng là điều không thể giải đáp. Nó phụ thuộc vào ý chí và quyết tâm vượt qua trầm cảm sau sinh của người bệnh.
(Clip phóng sự về trầm cảm ở sản phụ được VTV1 thực hiện)
Cách khắc phục trầm cảm sau sinh
Thật đáng buồn rằng ở rất nhiều gia đình, bệnh trầm cảm ở sản phụ vẫn bị xem là "bệnh giả vờ" vì nó không biểu hiện cụ thể như những căn bệnh thông thường. Để vượt qua trầm cảm, các bà mẹ cần rất nhiều sự cảm thông, chăm sóc và động viên của người thân, bên cạnh đó là quá trình điều trị tâm lý. Với các mẹ trầm cảm nhẹ, có thể chỉ cần tư vấn là đủ để vượt qua giai đoạn khó khăn này. Nhưng với các mẹ trầm cảm nặng thì cần kết hợp cả việc dùng thuốc. Quan trọng hơn cả, mẹ luôn cần có người ở bên cạnh và cần được đối xử nhẹ nhàng, hệt như khi mắc bất kỳ một căn bệnh nào khác. Trầm cảm có thể là kết quả của việc quá lo lắng về quá nhiều những trách nhiệm mới, thiếu ngủ… Tuy nhiên với sự hỗ trợ của gia đình, bạn bè, các bà mẹ hoàn toàn có thể vượt qua được giai đoạn này để trở lại với sự hạnh phúc của thiên chức làm mẹ.Hãy chia sẻ
Bên cạnh việc nói với bác sĩ bất kì triệu chứng buồn bực nào bạn đang phải trải qua thì cách tốt nhất để tránh được trầm cảm là có những mong muốn mang tính thực tế. Tất cả những người mới làm mẹ nên điều chỉnh để kiểm soát cuộc sống hàng ngày.
Chuẩn bị tinh thần
Lúc mang thai, bạn thường chỉ nghĩ đến những điều tuyệt vời khi có con mà không lường trước được sự vất vả thực sự thế nào. Để đến khi phải đối mặt với tận cùng của sự mệt mỏi, bạn dễ bị mất thăng bằng.Nên hỏi những người đi trước để có thể hình dung ra cuộc sống sau khi sinh sẽ thế nào. Khi chủ động đón nhận điều gì đó, bạn sẽ đỡ bỡ ngỡ cũng như đỡ shock khi phải đối diện với nó.Không nên chịu đựng
Cơ thể và tâm trạng mệt mỏi, u uất làm bạn không đủ sức để chăm sóc con, thậm chí có thể khiến bạn bị mất sữa. Vì vậy, hãy giải tỏa bằng cách tham gia các hoạt động giải trí cùng bạn bè.Chia sẻ công việc cùng người thân
Nếu không có người thân giúp đỡ, mà bạn không thể đảm nhiệm được mọi việc, hãy chia sẻ nó với chồng mình. Bạn hãy hướng dẫn anh ấy cách làm.Có thế chồng bạn lười nhác, đừng vội nản, phải khéo léo để chồng bạn cảm thấy hào hứng với những việc được giao.Khi đó, bạn vừa bớt mệt mỏi, lại vừa cảm thấy được quan tâm chia sẻ.
